Biyoteknoloji alanındaki yerlileşme hamlesine tıp dünyasını heyecanlandıran bir başarı eklendi. Doç. Dr. Urartu Şeker liderliğindeki araştırma ekibi, TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezi (MAM) altyapısında yürüttükleri çalışmalarla, kanserli hücreyi iki koldan kuşatan yeni nesil bir ilaç adayı geliştirdi.

KANSER HÜCRESİNE "İKİ KAPIDAN KİLİT"

Geleneksel "akıllı ilaçların" büyük bir bölümü kanser hücresi üzerindeki tek bir reseptöre (hedefe) odaklanırken, kanser hücreleri zamanla bu saldırıya karşı direnç geliştirebiliyor. Doç. Dr. Şeker, geliştirdikleri molekülün farkını şu sözlerle özetliyor:

"Mevcut ilaçlar tek kapıyı kilitlerken kanser yan kapıdan kaçabiliyor. Bizim geliştirdiğimiz molekül, EGFR ve HER2 adlı iki kritik reseptöre aynı anda bağlanıyor. Bu yaklaşımı, kanser hücresini iki kapıdan birden kilitlemek gibi düşünebiliriz. İki farklı akıllı ilacın gücünü tek bir molekülde birleştirdik."

"TEKNİK ENGEL KALMADI, KNOW-HOW ARTIK TÜRKİYE'DE"

Türkiye Gazetesi'nin haberine göre, TÜBİTAK tarafından fonlanan bu stratejik çalışma, Türkiye’nin biyoteknolojik ilaç üretimindeki kabiliyetini de kanıtladı. Fonksiyonel doğrulamaları tamamlanan molekülün üretim süreci hakkında bilgi veren Şeker, asıl başarının sadece bir ilaç adayı değil, bir üretim metodolojisi kazanmak olduğunu vurguladı:

"Biz sadece bir molekül üretmedik; bu karmaşık ilaçları en baştan nasıl tasarlayıp geliştireceğimizi öğrendik. Artık bu kritik know-how (teknik bilgi) Türkiye’de. Bundan sonra bizi durduracak teknik bir engel kalmadı."

KLİNİK SÜREÇ VE GELECEK PROJEKSİYONU

Geliştirilen bispesifik antikor henüz laboratuvar ve doğrulama aşamasında olup, henüz insanlar üzerinde denendiği klinik aşamaya (Faz çalışmaları) geçilmedi. Araştırma ekibinin bir sonraki hedefleri ise şöyle sıralanıyor:

* İyileştirme Çalışmaları: Molekülün etkinliğinin ve stabilitesinin en üst seviyeye çıkarılması.

* Klinik Deneyler: Faz-1 ve Faz-2 çalışmalarına başlanarak ilacın güvenilirliği ve tedavi gücünün insanlar üzerinde test edilmesi.

* Yerli Üretim: Türkiye’nin ilaçta dışa bağımlılığını azaltacak seri üretim altyapısının desteklenmesi.