Türkiye’de ne eğitimde ne de istihdamda yer alan gençlerin sayısı, siyasi tartışmaların ve sosyal politika başlıklarının merkezine yerleşti. 15-29 yaş aralığındaki gençlerin önemli bir bölümünün eğitim sisteminin ve çalışma hayatının dışında kalması, genç nüfusa ilişkin tabloyu daha görünür hale getirdi.

Yeniden Refah Partisi Kocaeli Milletvekili Mehmet Aşıla, Türkiye’deki ev genci sayısının, Avrupa Birliği’ndeki 5 ülkenin toplam nüfusuna ulaştığını söyledi. Aşıla, Malta, Lüksemburg, Estonya, Letonya ve Slovenya nüfuslarının toplamının yaklaşık 6 milyon 519 bin olduğunu, Türkiye’deki ev genci sayısının da bu seviyeye çıktığını belirtti.

6,5 milyon genç eğitimde ve istihdamda yer almıyor

Aşıla’nın açıklamalarında, 15-29 yaş grubundaki 6,5 milyon gencin ne eğitimde ne de çalışma hayatında bulunduğu ifade edildi. Genç nüfusun üretken, enerjik ve çalışma çağında olmasına rağmen sistem dışında kalmasının, ekonomik ve toplumsal etkileriyle birlikte değerlendirilmesi gerektiği vurgulandı.

Aşıla, gençlerin bir bölümünün evde aileleriyle yaşadığını, bir bölümünün ise işsiz ve mesleksiz şekilde savrulduğunu söyledi. Açıklamasında, gençlerin eğitim ve meslek krizinin çözülmemesi halinde tablonun daha ağır sonuçlar üretebileceğini kaydetti.

TÜİK verileri gençlerdeki tabloyu ortaya koydu

TÜİK’in yayımladığı 2024 Hanehalkı İşgücü İstatistiklerine göre, 15-24 yaş grubunda ne eğitimde ne istihdamda olan gençlerin oranı yüzde 22,9 oldu. Aynı veri setinde oran erkeklerde yüzde 16,2, kadınlarda ise yüzde 30,1 olarak yer aldı.

Önceki yıla ilişkin TÜİK İstatistiklerle Gençlik 2023 bülteninde ise gençlerde ne eğitimde ne istihdamda olma oranı yüzde 22,5 olarak açıklanmıştı. Erkeklerde oran yüzde 15,6, kadınlarda yüzde 29,8 düzeyinde kaydedilmişti.

Kadın gençlerde oran daha yüksek seyrediyor

Resmi veriler, genç kadınların eğitim ve istihdam dışında kalma riskinin daha yüksek olduğunu gösteriyor. TÜİK verilerinde kadın gençlerde oranın erkeklere göre belirgin biçimde yüksek çıkması, genç işsizliği ve eğitimden kopuş tartışmalarına toplumsal cinsiyet boyutu da ekliyor.

Tablo, yalnızca iş bulamama sorununa değil, eğitime devam edememe, mesleki yönelim eksikliği ve sosyal hayattan kopuş gibi daha geniş bir alana işaret ediyor. Genç kadınlarda yüksek seyreden oran, sosyal destek ve istihdam politikalarının kapsamını da yeniden gündeme taşıyor.

OECD verilerinde de Türkiye dikkat çekiyor

OECD’nin Education at a Glance 2025: Türkiye sayfasında da Türkiye’nin bazı gençlik göstergelerinde alt sıralarda yer aldığı görülüyor. OECD’nin Education GPS verilerinde, Türkiye’de 25-34 yaş erkeklerde lise altı eğitim düzeyinin oldukça yüksek olduğuna, bazı göstergelerde ülkenin en alt sıralarda bulunduğuna dikkat çekiliyor.

Gençlerin eğitimden ve işgücü piyasasından aynı anda kopması, Türkiye’de yalnızca ekonomik değil, sosyal bütünleşme ve üretken nüfusun kullanımı açısından da tartışılıyor. Kamuoyuna yansıyan değerlendirmelerde, ev genci başlığının artık geçici değil yapısal bir sorun olarak ele alındığı görülüyor.

Tartışmanın merkezinde eğitim ve istihdam politikaları var

Siyasi açıklamalarda, gençlerin eğitim ve meslek krizinin acil çözüm bekleyen başlıklardan biri olduğu vurgulanıyor. Genç nüfusun geniş bir bölümünün ne okulda ne işte olması, özellikle uzun vadede üretim, sosyal uyum ve toplumsal istikrar açısından dikkat çekici bir gösterge olarak değerlendiriliyor.Eğitim

Türkiye’de genç nüfusa ilişkin son tablo, 6,5 milyonluk kitlenin yalnızca istatistiksel bir veri olmadığını ortaya koyuyor. Gözler, gençlerin eğitimde tutulması, mesleki yeterlilik kazanması ve istihdama katılması için atılacak yeni adımlara çevrilmiş durumda.